 Dành cho bạn bắt đầu học guitar |
|
|
|
|
 Sep 16 2008, 07:50 PM
|
Thùng rác lớn
Nhóm: Thành viên CLB 3R
Bài Viết: 134
Gia Nhập: 29-August 08
Thành Viên Thứ: 84
|
Bài 1 kỹ thuật cầm đàn trong guitar cổ điển. Xin mời các bạn click vào đường link Youtube sau: http://www.youtube.com/watch?v=hxR_esEw_xs&NR=1 Bài học có tên là positioning the guitar có nghĩa là vị trí cây đàn guitar. Người nghệ sĩ dạy bạn cách cầm một cây đàn cho đúng với tư thế. Tưởng như là đơn giản, cầm làm sao cũng đc miễn là đánh ra tiếng. Điều đó có thể đúng với những nghệ sĩ thiên tài. Nhưng với những ai mới bắt đầu học thì tư thế là cực kỳ quan trọng. Tư thế cầm đàn đúng sẽ làm cho chúng ta bấm, gãy đàn tốt hơn và dễ hơn rất nhiều. Quan trọng hơn là còn phục vụ cho sự phát triển ngón sau này. Tư thế đúng còn giúp chúng ta chơi đàn ko bị mỏi lưng, mỏi tay.... Trong Box này cũng đã có một bài về tư thế cầm đàn của ADmin Natalia. Casanova xin cop lại những điểm mấu chốt trong bài viết của chị và mong các bạn đối chiếu với hình ảnh cụ thể trong clip trên để giúp mình có một tư thế cầm đàn tốt nhất! 1. Điểm thứ nhất tiếp xúc tại phần dưới của ngực 2. Điểm thứ hai tại cánh tay phải 3. Điểm thứ ba ở trên đầu đùi phải 4. Điểm thứ tư ở phần trong của đùi phải Các bạn mới học đàn cần chú ý: Chỉ có cầm đàn đúng tư thế thì các bạn mới phát triển nhanh trong việc học đàn. Bài 2 Cách đặt bàn tay phải và cách gãy ngón P . Xin mời các bạn click vào đường link Youtube dưới đây để xem nghệ sĩ thể hiện: http://www.youtube.com/watch?v=4JH0Yj4ZzV0...feature=related Với những bản nhạc ko yêu cầu tốc độ thì bàn tay phải có thể ko cần đặt đúng tư thế. Nhưng với những bản nhạc có độ khó cao và yêu cầu người chơi phải thể hiện đc tiếng đàn truyền cảm thì đặt bàn tay phải đúng cách vô cùng quan trọng. Nói chung lại thì cách đặt đúng tư thế của 2 bàn tay là một điều kiện cần để các bạn mới học đàn tiếp tục đi lên. Bàn tay phải nên đặt gần vuông góc với dây đàn. Các ngón tay thả lỏng. Xin mời các bạn xem clip để thực hiện chính xác nhất! Ngón cái thường chơi các note trầm trong bản nhạc. Để tiếng đàn phát ra nhanh, mạnh thì việc tập luyện ngón cái cũng vô cùng quan trọng. khi bật dây xong các bạn nên thu ngón cái về gần với dây trầm trên cùng nhất. Tiếng bật nên rõ ràng, mạnh mẽ! Ko nên bật ngón đi quá xa dây đàn. Mới tập chơi thì các bạn nên lưu ý khoảng cách đó. Lúc đầu có thể là xa quá 3cm. Dần dần nên thu lại khoảng 1,5cm là okie! Bài 3 Kỹ thuật gãy ép dây các ngón i,m,a của bàn tay phải cick vào đường link sau: http://www.youtube.com/watch?v=2runviQRmXg...feature=related Trong clip này người nghệ sĩ chỉ cho chúng ta cách luyện 3 ngón i,m,a của bàn tay phải theo cách ép dây. Khi mới bắt đầu luyện ngón thì các bạn nên luyện từ chậm đến nhanh dần. Ko nên vội mà làm hỏng đi cách gãy ngón của mình. Yêu cầu của việc gãy các ngón i,m,a là phải gãy ra tiếng mạnh mẽ, rõ ràng. Vì thế lúc đầu các bạn hãy gãy thật mạnh và thật chậm. Nhưng làm sao cho khoảng cách các ngón khi gãy xong ko đc quá xa dây đàn. Bó hẹp trong phạm vi 2cm trở lại so với dây đàn là tốt( hoảng cách sẽ thu hẹp dần khi các bạn đã tập luyện nhiều). Điều này vô cùng quan trọng trong việc chơi các bản nhạc ó tiết tấu nhanh sau này. hãy luyện theo cách người nghệ sĩ chơi trong clip. Bài 4 Kỹ thuật móc dây của các ngón i,m,a click vào đường link sau: http://www.youtube.com/watch?v=n8TIwGuxgv4&NR=1 Clip này chỉ cho chúng ta một kỹ thuật gãy ngón khác của bàn tay phải đó là kỹ thuật móc dây. Kỹ thuật này dựa vào dựa vào lực khớp của 2 đốt ngón tay dầu trong các ngón i,m,a. Khi gãy các bạn móc ngón vào dây như trong hình. Yêu cầu móc tạo ra tiếng to, nhanh! Bài 5 Kỹ thuật gãy kết hợp 3 ngón P,i,m Click vào link sau: http://www.youtube.com/watch?v=IrGYe4VtWTI...feature=related Những bạn nào chơi guitar nhiều, đã từng thể hiện nhiều tác phẩm cổ điển thì thẫy rõ là 3 ngón P,i,m kết hợp với nhau rất nhiều. Bài học này rất quan trọng. Chúng ta hãy luyện nhiều và nghiêm túc để có thể chơi đàn tốt hơn. Các bạn xem clip và làm theo hướng dẫn của nghệ sĩ! Bài 6 Kỹ thuật kết hợp cả 4 ngón gãy: P,i,m,a Click link sau: http://www.youtube.com/watch?v=W2bwYihkj0Q&NR=1 Các bạn ai chơi cổ điển mà chẳng học bài Romance. Nhưng để chơi tốt bài này thật ko đơn giản. Kỹ thuật bài Romance là sự kết hợp của 4 ngón gãy bàn tay phải. Luyện tập bài này sẽ làm đi. Bạn sẽ thành công. Yêu cầu: Tốc độ đều, tiếng mạnh, rõ ràng. tặng thêm các bạn những ai đang tập Romance đoạn clip sau: http://www.youtube.com/watch?v=cUlb5cN6mQg&NR=1Bài 7 bài 7: Kỹ thuật dành cho tay trái: Bạn có một bàn tay phải gxy tốc độ nhanh, tiếng rõ ràng. Nhưng như vậy là chưa đủ. Bạn cần phải có một bàn tay trái tốc độ tương ứng với bàn tay phải của bạn. Luyện tập tay trái quan trọng ko kém gì bàn tay phải. Có rất nhiều bản clip luyện tay trái. Về bàn tay trái thì tớ ko đi sâu như bàn tay phải đc. Chỉ có thể gửi một vài đường link về luyện tay lên cho các bạn xem. Cách luyện là chạy các cung từ dây trên xuống dây cuối cùng và chạy ngược lên. yêu cầu các bạn khi luyện đặt tay đúng tư thế và thả lỏng các khớp tay trái. Ko nên quá khô cứng làm hạn chế tốc độ của tay và làm mỏi mệt. Khi luyện thì cả 2 tay phải kết hợp đều với nhau. Ko nên tay phải nhanh quá mà tay trái ko theo kịp và ngược lại. các clip sau có thể giúp các bạn biết cách luyện tay trái: http://www.youtube.com/watch?v=wChZ5YuZG_E&NR=1 http://www.youtube.com/watch?v=MwNJ2It-Pc8...feature=related http://www.youtube.com/watch?v=PFQUtSblCv0...feature=relatedBài 8 Kỹ thuật gãy Tremolo. Click link sau: http://www.youtube.com/watch?v=JIiaY_MScUc...feature=related Sau khi đã luyện tập guitar đến một giai đoạn nhất định. Các bạn sẽ làm quen với những kỹ thuật nâng cao. Kỹ thuật gãy tremolo là một ví dụ. Có rất nhiều bản nhạc sử dụng kỹ thuật này như bản Romeo et Juliet, bản Bài Ca Hi Vọng..... Video trên giúp chúng ta một phương pháp học kỹ thuật gãy này. hãy làm theo hướng dẫn của nghệ sĩ trong clip! Thêm một số link clip học Tremolo: http://www.youtube.com/watch?v=v06zL7jNjK8...feature=related http://www.youtube.com/watch?v=EThQofRKDY0...feature=relatedChúc thành công........... Tuân  
|
|
|
|
|
|
|
|
 Sep 18 2008, 06:12 PM
|
Thùng rác lớn
Nhóm: Thành viên CLB 3R
Bài Viết: 134
Gia Nhập: 29-August 08
Thành Viên Thứ: 84
|
[/color][color="#000080"][/size]thêm vài đường cơ bản nữa bà con cố gắng tập nhé
Cách tìm hợp âm trong bài nhạc
http://i410.photobucket.com/albums/pp190/3rpartners/2.jpg
Trước hết nhìn vào 1 bản nhạc thì có hai trường hợp: hoặc bài ấy đã có ghi sẵn các hợp âm (chords) cho guitar, hoặc không ghi hợp âm nào cả. Nếu có ghi sẵn hợp âm thì tốt, vì vấn đề cho bàn tay trái đã được giải quyết xong và bạn chỉ còn cần tìm cách làm sao để chạy các ngón tay phải. Tuy nhiên thông thường thì các bản nhạc Việt không ghi kèm các hợp âm, và rất nhiều trường hợp tuy có ghi hợp âm nhưng nghe không xuôi tai cho lắm!
Do đó trước ghi sử dụng đến cây đàn, việc đầu tiên mà các bạn cần nắm vững là nên biết cách tìm các hợp âm dùng trong bài . 3 vấn đề chính thuộc bàn tay trái là:
1: Tìm chủ âm của bài nhạc
2: Tìm các hợp âm trong bài nhạc
3: Ðặt các hợp âm vào bài nhạc:
1 : Tìm chủ âm của bài nhạc
Hãy nhìn vào bộ khóa ở đầu bài nhạc, ta sẽ thấy có 3 trường hợp xảy ra
a) Bộ khóa không có dấu thăng giảm : Chủ âm của bài có thể là Do trưởng © hay La thứ (Am)
 Bộ khóa có dấu thăng : Từ dấu thăng cuối cùng, cọng thêm nửa cung thì sẽ có tên chủ âm trưởng, rồi từ đó đếm xuống 2 nốt sẽ có tên âm giai tương ứng là chủ âm thứ
c) Bộ khóa có dấu giảm : Nếu có 1 dấu giảm (Bb) thì chủ âm của bài có thể là Fa trưởng (F) hay Re thứ (Dm) . Nếu có hơn 1 dấu giảm, thì dấu giảm ngay trước dấu giảm cuối sẽ là tên của chủ âm trưởng và sau đó đếm xuống 2 nốt sẽ có tên của chủ âm ở cung thứ
Tại sao lại chưa rõ là chủ âm ở cung trưởng hay thứ ngay như thế ? Hãy tưởng tượng việc tìm chủ âm 1 bài nhạc mới cũng như bạn đang đứng trước một căn nhà lạ. Bạn gõ cửa nhưng không biết người chủ gia đình ra mở cửa là người cha (trưởng) hay mẹ (thứ)
Bài tập:
a) Bộ khóa có 3 dấu thăng : 3 dấu thăng này theo thứ tự là Fa, Do, Sol. Dấu thăng cuối cùng là Sol (G) , vậy thì bài này có thể ở chủ âm (Sol # cọng ½ cung là La ) La trưởng (A). Ông cha tên là La (A) thì bà mẹ (âm giai tương ứng) là gì? Từ La, đếm xuống Sol, rồi xuống Fa ( F ) . Phải chăng bà mẹ tên là Fa thứ ? Không hẳn vậy, vì nhìn nơi bộ khóa thì sẽ thấy có dấu F# ngĩa là tất cả các nốt Fa trong bài sẽ mang dấu thăng. Do đó bài này cũng có thể thuộc chủ âm Fa thăng thứ ( F#m )
Bộ khóa có 2 dấu giảm: 2 dấu giảm này là Si (, Mi (E). Dấu giảm trước cuối cùng là Si (, nên chủ âm bài này có thể là Si giảm trưởng (Bb major) hay Sol thứ (Gm)
Ðến đây thì bạn đã tìm ra được bài nhạc này có thể thuộc một trong 2 chủ âm. (Ðiều này tương tự như biết đươc người cha (trưởng) và người mẹ (thứ) trong gia đình nhưng chưa biết ai là người ... “cầm quyền” trong nhà ? )
Bước kế tiếp là tìm xem chủ âm nào là chính? Muốn vậy bạn chỉ cần nhìn vào nốt cuối cùng trong bài nhạc, nếu nó là nốt nào trong 2 nốt này thì đó là 6n chủ âm của bài
Thí dụ:
a) Bộ khóa có 2 dấu thăng (Fa# và Do#) và tận cùng bằng nối Si ( : Bài này thuộc cung Si thứ (Bm) và âm giai tương ứng là Re trưởng (D). Nói một cách khác, trong gia đình này thì người vợ (Bm) cầm quyền (!) và người chống (D) chỉ đóng vai trò thứ yếu. Bài nhạc ở cung thứ thường có âm hưởng buồn
Bộ khóa có 3 dấu giảm (Si b, Mi b, La và tận cùng bắng nốt Mi b ( Eb) : Bài này ở cung Eb major và âm giai tương ứng là Do thứ ( Cm ). Trong “gia đình” này thì người chồng (Eb) cầm quyền, và người vợ (Cm) giữ vai trò thứ yếu. Bài nhạc ở cung trưởng có âm hưởng vui tươi, mạnh mẽ
2: Tìm các hợp âm trong bài nhạc
Thông thường thì các bài nhạc Việt chỉ dùng 6 hợp âm chính. Thử tưởng tượng gia đình này có 4 con, 2 trai và 2 gái. Ta đã tìm được 2 hợp âm chủ nhà rồi thì chỉ cần tìm thêm 4 hợp âm còn lại ( tên của 4 đứa con) bằng cách áp dụng luật 1 – 4 –5 như sau:
Thí dụ như bài nhạc thuộc cung Do trưởng © nghĩa là âm giai tương ứng là La thứ (Am). Nếu người cha là Do thì có thể tìm tên 2 đứa con trai bắng cách dùng 5 ngón của bàn tay trái mà đếm như sau:
Ngón cái : 1 Do - ngón trỏ 2 Re bỏ - ngón giữa 3 Mi bỏ - ngón áp út 4 Fa OK – ngón út 5 Sol OK
Như vậy thì bên phía cha và 2 con trai, ta sẽ có 3 hợp âm : Do (C ), Fa (F) và Sol (G)
Qua phía người mẹ (âm giai tương ứng), tương tự như trên ta sẽ có tên của người mẹ và 2 con gái là La thứ (Am), Re thứ (Dm) và Mi trưởng (E).
Ai thắc mắc muốn hỏi tại sao 2 cô con gái lại là Re thứ (mà không la Re trưởng) và Mi trưởng (mà không là Mi thứ) thì phải biết về các nốt trong 1 âm giai (scale) và tên các quãng (interval) . Trong âm giai Am thì các nốt là A-B-C-D-E-F-G#-A, Tên của cô con gái thứ nhất bắt đầu ở nốt thứ 4 (đếm La Si Do “Re” ) Hợp âm Re co 3 nốt chồng lên nhau là Re Fa La ( D F A) và nốt Fa kho^ng có dấu thăng . Quãng D-F là quãng 3 thứ , nên cô con gái thứ nhất tên là Re thứ ( Dm ) . Trong khi đó tên của cô con gái thứ hai bắt đầu ở bậc 5 (đếm La Si Do Re “Mi”) . Chồng 3 nốt lên nhau ở Mi (E) sẽ có E – G# - B (để ý G# trong âm giai La thứ) và vì quãng E G# là quãng 3 trưởng, nên cô con gái thứ hai sẽ mang tên Mi trưởng (E )
Chưa có thì giờ tìm hiểu sâu xa thì nếu muốn tìm 6 hợp âm chính cho bài nhạc chỉ cần nhớ luật 1 – 4 – 5 , đại khái ( nên nhớ là “đại khái” thôi) là:
a) Ba hợp âm theo chủ âm trưởng ( cha & 2 trai) : 1 – 4 –5 (tất cả đều trưởng)
Ba hợp âm theo chủ âm thứ (mẹ & 2 gái) : 1 thứ - 4 thứ - 5 trưởng
Thí dụ: Tìm 6 hợp âm dùng trong 1 bài nhạc có 1 dấu thăng:
a) Bài này có thể thuộc Sol trưởng (G) hay Mi thứ (Em)
Dùng luật 1-4-5 theo nhánh G sẽ có 3 hợp âm G, C, D
c) Dùng luật 1-4-5 theo nhánh Em sẽ có Em, Am, B
6 hợp âm này là G – C – D – Em –Am – B
Ðây là 6 hợp âm căn bản của mỗi bài nhạc mà người mới chơi đàn cần nắm vững. Từ những hợp âm “gốc” này mà người ta biến báo, thêm “mắm muối” vào thành hàng trăm, hàng nghìn hợp âm mà các bạn có thể thấy trong các tập sách nhạc
Một trong những biến thể đó là loại hợp âm 7, được thành lập bằng cách đặt thêm 1 nốt thứ tư trên 3 nốt của hợp âm căn bản (tức là sẽ có 4 nốt ở bậc1-3-5-7) . Trong khuôn khổ bài học tìm hợp âm theo lối “mì ăn liền” này, bạn chỉ cần nhớ 1 điểm nhỏ sau đây:
Ðể nghe êm tai hơn, tên của người con trai thứ hai và người con gái thứ hai ( D và B trong thí dụ trên) có thể đổi thành hợp âm 7. Như thế là tạm thời hoàn tất việc tìm tên 6 người trong gia đình, và theo thí dụ trên thì 6 hợp âm này sẽ là:
G – C – D7 – Em – Am –B7
3 : Ðặt các hợp âm vào bài nhạc:
Biết được 6 hợp âm chính dùng trong bài rồi, câu hỏi kế tiếp là làm sao biết khi nào thì đổi hợp âm? Có mấy luật căn bản sau đây :
1) Thông thường với các bài nhạc Việt thì mỗi ô nhịp dùng 1 hợp âm., đổi ở phách 1, đầu nhịp. Với những bài nhịp 4 thì đôi khi có thề dùng 2 hợp âm trong 1 ô nhịp , đổi ở phách 1 và 3.
2) Bài nhạc bắt đầu bằng chủ âm và kết ở ô nhịp cuối bằng chủ âm
3) Tùy theo chủ âm nào ( trưởng hay thứ) mà những hợp âm của phe cha hay mẹ nắm đa số. Một bài bắt đầu ở cung La thứ (Am) thì hầu như 2 cô con gái ( Dm và E7) sẽ theo sau. Mẹ và con gái hát đã đời các hợp âm Am-Dm-E7 rồi thì ông cha và 2 con trai ( C- F-G7) lúc ấy mới ... có thể lên tiếng ... để thay đổi không khí! Tuy nhiên vì chủ âm là La thứ nên sau đó thì phải trở về cụm Am-Dm-E7 để chấm dứt ở Am
Nếu nắm vững lý thuyết căn bản âm nhạc thì chỉ cần nhìn vào các nốt trong mỗi ô nhịp là cũng biết ngay ô nhịp ấy thuộc hợp âm gì? Trong trường hợp học đệm đàn “cấp tốc” này thì chỉ còn cách là phải “ mò “ như sau :
1) Tìm một bản ghi các hợp âm căn bản cho guitar. Bạn không cần những quyển sách dày cộm mà chỉ cần một trang căn bản, in vài chục hợp âm là đủ
2) Dùng cây guitar đánh trải 6 hợp âm trên cho thật nhuyễn và quen tai
3) Bắt đầu với chủ âm ở ô nhịp đầu tiên, hát ô nhịp kế tiếp và so với 6 hợp âm trên nghe xem hợp âm nào thuận tai nhất
4) Nên nhớ theo đúng 3 lời khuyên ghi ở đầu bài 3 này và tránh đừng chuyển đổi hợp âm lung tung.
Nói vắn tắt thì bạn chỉ cần theo mấy luật căn bản trong 3 bài trên đây là có thể tìm được các hợp âm căn bản và “trị được” khoảng ... 90% những bài nhạc Việt.  Vài điều cần ghi nhớ
Ba bài học ngắn trên đây trình bày những quy luật “bỏ túi” giúp các bạn có thể “đốt giai đoạn” mà tìm ra các hợp âm dùng trong 1 bài nhạc Việt nhanh chóng.
Nếu muốn hiểu rõ thêm lý do tại sao lại có những luật này thì cần biết vài điều lý thuyết căn bản:
1. Quãng: Hãy lấy các nốt căn bản trong âm nhạc ra mà sắp theo thứ tự : Do – Re – Mi – Fa – Sol –La – Si - Do ( kết bằng Do cho trọn 8 nốt). Từ Do đến Re là quãng 2, Do đến Mi là quãng 3 … Do – Fa (4) , Do – Sol (5). Nói chung thì quãng là khoảng cách giữa 2 nốt. Có nhiều loại quãng : trưởng , thứ, tăng, giảm, tùy thuộc vào khoảng cách giữa 2 nốt này. Muốn biết khoảng cách thì phải biết đơn vị gọi là “nửa cung”
2. Cung và nửa cung: Nhìn trên phím đàn guitar, bạn để ý là từ nốt Mi lên Fa và Si lên Do, chỉ cách nhau có 1 phím, còn giữa các nốt khác thì cách 2 phím. Một phím như vậy xem như là khoảng cách “nửa cung” và 2 phím là “1 cung”
3. Âm giai Do trưởng: Hãy dùng cây guitar để đàn 8 nốt Do - Re – Mi – Fa – Sol – La –Si – Do và để ý đến khoảng cách giữa các nốt. Ta sẽ thấy các khoảng cách như sau: c,c,nc, c , c,c,nc hay để cho dễ nhớ thì đọc là : 1, 1, ½ , 1, 1, 1, ½ . Tám nốt này có thể xem là gồm 2 nhóm 4 nốt ( Do Re Mi Fa” và “Sol La Si Do” cách nhau bởi 1 cung ( giữa Sol và La). Mỗi nhóm 4 nốt có cấu trúc 1 1 ½ cung
4. Căn bản âm giai trưởng: Chuỗi 8 nốt xếp theo thứ tự tên nốt liên tiếp như trên gọi là 1 âm giai, và chuỗi 8 nốt bắt đầu từ nốt Do nói trên nghe rất thuận tai. Người ta dùng chuỗi 8 nốt với khoảng cách giữa các quãng như thế ( 1 1 ½ - 1 - 1 1 ½ ) làm mẫu của môt “âm giai trưởng”
5. Tạo 1 âm giai trưởng từ các nốt khác: Thử tạo 1 âm giai trưởng bắt đầu từ nốt Re. Hãy dùng cây guitar thì sẽ thấy ngay lập tức
a. Re – Mi : 1 cung > OK
b. Mi - Fa : nửa cung > không được, phải tăng lên Fa# để có 1 cung
c. Fa# - Sol : nửa cung > OK
d. Sol – La : 1 cung > OK
e. La – Si : 1 cung > OK
f. Si - Do : nửa cung > không được, phải tăng lên Do# để có 1 cung
g. Do# - Re : nửa cung > OK
Âm giai Re trưởng như thế sẽ mang 2 dấu thăng (ở Fa và Do) . Khi đàn 1 bài ở cung Re trưởng thì luôn nhớ tất cả các nốt Fa và Do phải có dấu thăng. Cứ theo cách trên thì bạn sẽ tìm được bộ khóa (có mấy dấu thăng giảm) của tất cả các âm giai trưởng khác ( hãy ghi nhớ : 1 1 ½ 1 1 1 ½)
6. Làm sao để tạo hợp âm ? Thử dùng âm giai Re trưởng. Trên mỗi nốt ta hãy viết chồng lên thêm 2 nốt : Do Mi Sol, Re Fa# La, Sol Si Re, Fa La Do#…Tập hợp 3 nốt này tạo thành 1 “hợp âm” ( nên nhớ 2 nốt cách nhau thì ta vừa định nghĩa là “quãng”). Tính từ gốc đi lên thì hợp âm gồm có 1 quãng 3 (Re Fa#) và 1 quãng 5 (Re La)
7. Luật 1 – 4 – 5: Khi chuyển từ hợp âm này sang hợp âm khác cũng có những quy luật riêng sao nghe cho hợp tai. Chuyển động căn bản nhất là từ hợp âm 1 (chủ âm) đi qua hợp âm ở bậc 4 rồi bậc 5. Ba hợp âm này đi với nhau rất hợp và có rất nhiều bài nhạc từ đầu ddến cuối chỉ cần dùng quanh quẩn 3 hợp âm này mà thôi. Sau này khi khá hơn thì ta sẽ bàn thêm về những chuyển động khác
8. Quãng 3 trưởng 3 thứ là gì ? Ba nốt Re Fa# La tạo thành hợp âm Re trưởng. Hãy dể ý quãng 3 Re Fa# gồm co 2 cung và được gọi là quãng 3 trưởng. Giờ đây nếu hạ nốt Fa# xuống Fa (tức là chỉ còn 1 cung rưỡi) thì quãng Re Fa được gọi là quãng 3 thứ. Trên cây guitar , đàn 3 nốt Re Fa La , thì nghe ra có vẻ buồn (so với hợp âm Re trưởng Re Fa# La ) Chỉ cần thay đổi cái quãng 3 từ trưởng ra thứ ( bớt đi nửa cung) mà cái hợp âm chuyển ngay từ vui ra buồn.
9. Hai câu thần chú: Trên đây chỉ là những lý thuyết hết sức căn bản mà tôi thâu gọn lại. Mới học thì sẽ thấy rất khó hiểu , nhưng thực sự thì không đến nỗi nào ! Đây chỉ mới là những kiến thức mở đầu mà thôi.
Nếu muốn có thêm vài luật “bỏ túi” để tìm hợp âm xem có những nốt gì thì tôi đề nghị các bạn nên học thuộc lòng 2 câu … “thần chú” sau đây :
Fa Do Sol Re La Mi Si
và đọc ngược lại là:
Si Mi La Re Sol Do Fa.
10. Những bước kế tiếp:
Cứ dần dần rồi mình sẽ bàn đến các loại hợp âm khác, không nên vội vã. Hiện tại tôi chỉ mới bắt đầu với 2 loại hợp âm trưởng và thứ và kế tiếp sẽ đến aug (augmented), dim (dimínished) rồi sẽ đến 6th, sus v.v..
Điều quan trọng là các bạn cần phải cảm nhận được cái cảm giác mà mỗi loại hợp âm tạo ra . Hiện tại chúng ta chỉ mới bắt đầu và thấy rằng hễ hợp âm trưởng thì nghe vui mà hợp âm thứ thì nghe buồn. Tuy nhiên như vậy thì quá sơ sài ! Những rung động của con người thì không chỉ có "vui" hoặc "buồn" mà còn biết bao nhiêu trạng thái khác giữa hai thái cực này.
Biết được những loại hợp âm này cấu tạo ra sao, gồm những nốt gì là chuyện dễ. Tuy nhiên cần phải rõ là những loại hợp âm này muốn diễn tả, hay mang lại cho ta cái cảm giác gì, đó mới là cái khó.
Nắm được cái ý của mỗi hợp âm , xong thì lại phải bàn đến các chuyển động hoà âm, nghĩa là từ hợp âm này đi tiếp đến hợp âm khác sao cho êm tai. Nghe thì phức tạp lắm nhưng thực sự chúng ta sẽ đi qua dần dần từng bước không khó
Nói chung thì từ đầu bài đến nay, chúng ta vẫn còn quanh quẩn ở bàn tay trái. Bạn nào ... thấm mệt thì không cần đọc làm chi mà chỉ cần xem tên hợp âm ghi trên dòng nhạc là cũng xong !
Với những bạn đã chịu khó đọc đến đây thì tôi nghĩ rằng bạn đã có đủ kiến thức để tự mình tìm các hợp âm cho 1 bài nhạc Việt giản dị. Tôi đề nghị các bạn thử áp dụng để tìm các hợp âm cho bài MƯA HỒNG của Trịnh Công Sơn, viết ở chủ âm Do trưởng .
Tôi sẽ trình bày các bước phải theo trong nay mai , tuy nhiên đề nghị các bạn nên thử làm bài tập này trước đi.
 Tìm các hợp âm để đệm bài MƯA HỒNG
Bài này thuộc cung Do trưởng ( chủ âm là C). Theo nguyên tắc “ gia đình 4 con ‘ và áp dụng ... “luật gia đình” 1 – 4 – 5 như đã nói ở những bài trước, bạn sẽ tìm ra được 6 hợp âm để đệm cho những bài thuộc cung Do trưởng ( hay La thứ ) như bài này.
Trong túi “bửu bối” của bạn sẽ có 6 hợp âm :
Do trưởng (1) – Fa trưởng (4) – Sol 7 (5)
La thứ (1) – Re thứ (4) – Mi thứ (5)
Với 6 hợp âm này (C , F , G7 , Am, Dm và Em) bạn có thể chỉ dùng tai mình nghe theo bài nhạc mà lắp các hợp âm này vào bài. Xin nhắc lại một vài quy luật như sau:
1. Ðổi hợp âm ở phách đầu tiên, nghĩa là nốt đầu tiên ngay sau vạch nhịp. Ðây là những chữ viết HOA trong bài
2. Hợp âm đầu tiên trong bài là chủ âm , ở đây là Do ( C )
3. Bài nhạc tận cùng bằng cách về lại chủ âm ©
4. Trước khi về lại chủ âm, thường dùng nhất là hợp âm bậc 5 ( G7)Ðại khái giản dị chỉ có vậy thôi.
Bạn thử hát bài MƯA HỒNG và cứ đến những chữ HOA là đổi hợp âm. Không cần để ý cách đàn tay mặt vội, chỉ cần đánh trải (arpeggio) thật nhẹ nhàng là đủ.
Trời ươm NẮNG © cho mây HỒNG (Am)
Mây qua MAU (F) em nghiêng SẦU (G7)
Còn mưa XUỐNG (G7) như hôm NÀO (F)
Em đến THĂM (G7) mây âm thầm ©
Mang gió LÊN (G7) - (G7)
Người ngồi ÐÓ © trông mưa NGUỒN (Am)
Ôi yêu THƯƠNG (F) nghe đã BUỒN (G7)
Ngoài kia LÁ © như vẫn XANH (G7)
Ngoài sông VẮNG © nước dâng LÊN (G7)
Hồn muôn TRÙNG © – ©
Này em đã KHÓC © chiều mưa đỉnh CAO (Am) - (F)
Còn gì nữa ÐÂU (G7) sương mù đã LÂU (Em)
Em đi VỀ (Am) chiều mưa ướt áo (F)
Ðường phượng BAY (Dm) mù không lối VÀO (Dm)
Hàng cây LÁ (G7) xanh gần với NHAU © - ©
Người ngồi XUỐNG © mây ngang ÐẦU (Am)
Mong em QUA (F) bao nhiêu CHIỀU (G7)
Vòng tay ÐÃ (G7) xanh xao nhiều (F)
Ôi tháng NĂM (G7) gót chân MÒN (Am)
Trên phiếm DU ( Dm) - (G7)
Người ngồi XUỐNG © xin mưa ÐẦY (Am)
Trên hai VAI (F) cơn đau DÀI (G7)
Người nằm XUỐNG © nghe tiếng RU (G7)
Cuộc đời ÐÓ © có bao LÂU (G7)
Mà hững HỜ © - ©
Sau khi nắm vững phần đệm căn bản này, chúng ta sẽ có thể bàn thêm về những chỗ có thể thay đổi hợp âm để cho bài đệm nghe ...“tình” hơn, cũng như cách viết câu dạo đàn và câu kết.
 Cách dùng CAPO
Với 6 hợp âm căn bản này, các bạn chỉ cần dùng tai mình để nghe và lắp các hợp âm sao để sao nghe cho thuận tai. Tuy nhiên nên nhớ đừng nhảy ... lung tung từ hợp âm này qua hợp âm khác một cách ... tự do quá, vì có nhiều chuyển động nghe rất chỏi tai .
Khi học về hòa âm thì bạn sẽ biết có một số điều “cấm kỵ”, có dịp tôi sẽ ghi ra những chi tiết này cho ai muốn nghiên cứu sâu xa hơn
Nắm vững được bửu bối gồm 6 hợp âm căn bản này, bạn cảm thấy an tâm bước ra sân khấu ... Chưa bắt đầu dạo đàn thì cô ca sĩ đã quay lại nói nhỏ rằng “ Anh ơi, cung Do trưởng thấp quá, anh đàn cho em cao hơn, ở cung Mi trưởng được không?”
Ngay lập tức bạn dùng “bộ luật gia đình 1-4-5” và tìm ra ngay 6 hợp âm trong bài này là : E, A,B7 và C#m, F#m và Gm . Thế nhưng nguy quá vì mấy cái hợp âm “quái đản” này ... chưa biết bấm ở đâu cả vì mình ... chưa học !
Ðang khi bối rối, cô ca sĩ lại thay đổi ý kiến “ Hay là anh xuống cho em 2 tông cũng được!” Xuống 2 tông có nghĩa là từ chủ âm Do trưởng , hạ xuống chủ âm La trưởng (A)
Lại áp dụng “luật gia đình 1-4-5”, bạn tìm ra ngay 6 hợp âm trong gia đình này là :
A,D,E7 và Fa#m, Bm, C#m ... Lại cũng khổ vì toàn là những hợp âm lạ và trắc trở khó bấm.
Phải làm gì bây giờ ?
Thực sự thì trước khi ra “chiến trường”, bạn cần học thêm 2 chiêu sau đây thì mới có thề gọi là tạm đủ căn bản để đệm được các bài nhạc cho ca sĩ hát, ở bất cứ cung nào.
Chiêu thứ nhất :
Tập thêm 1 bộ 6 hợp âm để đệm 1 bài ở chủ âm Sol trưởng (G)
Giả thử như bài Mưa Hồng được hát ở cung (tông , chủ âm) G thì 6 hợp âm căn bản của “gia đình cung C” sẽ thay đổi từ: C,F,G7 – Am,Dm.Em
ra thành
G,C,D7 – Em, Am,Bm
Ðây là những thành viên trong gia đình cung Sol trưởng (G)
Ðể tìm bộ 6 hợp âm mới này có 2 cách, hoặc bắt đầu từ chủ âm G mà dùng luật 1-4-5 , hoặc nhìn vào trang nhạc viết cho cung Do trưởng © mà cứ nhìn thấy tên hợp âm nào thì cứ đếm lên 5 nốt ( Do thành ra Sol, Fa thành ra Do v.v...)
Chiêu thứ hai:
Dùng cái CAPO
“Capo” là một cái kẹp đàn rất thông dụng khi đệm đàn ( và dùng trong Flamenco guitar) nhưng không dùng trong guitar cổ điển
Nếu muốn đệm nhạc cho mình và nhất là cho người khác hát thì nhất định là bạn phải tìm mua 1 cái Capo ở các tiệm nhạc.
Kẹp cái Capo từ phím 1 và nhích dần lên 6 thì tuy vẫn đàn 6 hợp âm trong cung Do trưởng, bạn đã có thể đệm cho casĩ hát ở các cung từ C# (Db) đến F# trưởng hay Gb trưởng
Tương tự, nếu đàn ở cung Sol trưởng (G) và kẹp Capo từ phím 1 đến phím 4, bạn có thể đệm cho các bài nhạc từ cung Sol thăng trưởng (hoặc La giảm thứ) đến Si trưởng
(Chú ý “ Dùng Capo ở phím 5 mà đàn những hợp âm của gia đình G thì cũng tương tự như đệm bài hát ở cung Do trưởng . Tuy nhiên các hợp âm đàn ở vị trí này sẽ cao hơn nếu đàn cung C không dùng Capo. Trong trường hợp có 2 guitar cùng đệm cho 1 ca sĩ thì 1 cây đệm ở Do trưởng không Capo , còn cây kia đệm ở Sol trưởng với Capo ở bậc 5, nghe sẽ rất hay)
Nói chung lại thì chỉ cần nắm 6 hợp âm trong gia đình cung Do trưởng và thêm vào 3 hợp âm mới là G, D7và Bm , tất cả là 9 hợp âm, thì bạn có thể đệm đươc tất cả, bất chấp ca sĩ có khó tính, thay đổi tông lên xuống thế nào đi nữa
Trở lại hai thí dụ ở đầu bài:
1. Ca sĩ đòi hát Mưa Hồng ở cung Mi trưởng >>>> Kẹp Capo ở phím 4 và đàn 6 hợp âm của gia đình Do trưởng ( mà bạn đã thuộc lòng, hoặc đã ghi trên giấy rồi )
2. Ca sĩ đòi hát Mưa Hồng ở cung A trưởng >>>> Không thể đàn ở Do trưởng mà kéo Capo xuống, bạn sẽ lắp Capo ở phím 2, rồi đàn bài nhạc xem như ở cung Sol trưởng (G). Khi thành thạo rồi , bạn có thể nhìn vào bài nhạc đầu tiên với các hợp âm viết cho cung Do trưởng mà trong trí lập tức đếm lên 5 nốt. Ðiều này không khó, và nếu muốn tập đọc cho nhanh thì bạn nên chịu khó luyện thêm một câu ... “thần chú” khác là ...
Do Mi Sol / Re Fa La /Mi Sol Si / Fa La Do / Sol Si Re / La Do Mi, Si Re Fa
Nói chung là tập đọc các nốt trong âm giai thành từng nhóm 1-3-5 ... cho thật nhanh
Không những “thần chú” này sẽ giúp bạn chuyển cung (như trong thí dụ trên) mà còn sẽ giúp ích rất nhiều khi xác định tên các hợp âm
Tóm lại nếu phải đệm cho 1 ca sĩ hát đột xuất 1 bài ở cung trưởng dầu cho không có nhạc bản trước mặt thì bạn có thể làm như sau:
1. Thử dạo bài ấy ở cung Do trưởng, dạo 6 hợp âm trong “gia đình C” . Nếu ca sĩ thấy OK thì tốt quá
2. Nếu ca sĩ cho rằng Do trưởng quá thấp và đòi lên cao thì chỉ việc dùng Capo. Giản dị quá !
3. Nếu ca sĩ đòi hát thấp hơn thì chuyển qua cung Sol trưởng , dạo 6 hợp âm trong “gia đình G” rồi dùng Capo nếu cần!
Cho đến giờ , chúng ta vẫn còn bàn về lý thuyết cho bàn tay trái, nghĩa là làm sao để tìm hợp âm cho 1 bài nhạc Việt giản dị. Có lẽ như vậy cũng tạm đủ để bắt đầu bước qua phần kỹ thuật căn bản cho tay mặt.
 :blink: Nguyên tắc căn bản - tay phải:[size="3"]Trước khi đi vào chi tiết về các thể loại đệm tay mặt, tôi xin trình bày một vài điều căn bản nhằm mục đích giúp các bạn có 1 cái khung (framework) để sau này có thể đệm tay mặt cho mọi bài hát:
1. Tìm xem bài nhạc thuộc nhịp gì ?:
Nhìn vào 1 bài nhạc, bạn sẽ thấy các dòng nhạc được chia thành từng “ô nhịp” , cách nhau bởi 2 “vạch nhịp” . Trong mỗi ô nhịp sẽ có một số nốt nhất định, được xác định ở sau bộ khóa nơi đầu bài nhạc bởi những con số như 2/4 , 3/4 , 6/8 v.v…
Các con số ở trên (tử số) như 2, 3, 6 v.v.. cho biết trong mỗi ô nhịp có bao nhiêu “phách”, tức là sẽ đưa tay đánh nhịp (hoặc lấy chân đập nhịp) bao nhiêu lần trong mỗi ô nhịp.
Các con số ở dưới (mẫu số) như 4,8,16 v.v…cho biết mỗi lần đập nhịp như vậy (mỗi phách) thì có giá trị là bao nhiêu lâu. Lấy nốt tròn làm đơn vị và mang ra chia 2, 4, 8 sẽ thấy 1 tròn = 2 trắng = 4 đen = 8 móc đơn . Số 4 có nghĩa là nốt đen, và 8 là nốt móc đơn v.v...
Như vậy, nhịp 2/4 có nghĩa là mỗi ô nhịp có 2 nốt đen , 9/8 có nghĩa là mỗi ô nhịp có 9 nốt móc đơn và 12/8 sẽ có 12 móc đơn trong 1 ô nhịp. Tuy nhiên trong thực tế thì không ai đập nhịp hết 6, 9, hay 12 lần trong mỗi ô nhịp vì như vậy sẽ … mỏi tay và rả chân lắm! Do đó người ta chỉ lấy tay đánh nhịp 2, 3 hay 4 lần trong mỗi ô nhịp mà thôi. Những bài nhạc có số 2,3,4 ( như 2/4 , 3/8 , 4/4 ) đều thuộc loại này và được gọi chung là “nhịp đơn”
Với những bài mà số nhịp có tử số lớn hơn 2,3 hay 4 ( như 6/8, 9/8 , 12/8) thì đây là những “nhịp kép”, và muốn tìm “nhịp đơn tương ứng” thì dùng luật “trên chia 3, dưới chia 2” . Thí dụ, với nhịp 6 / 8 thì 6 chia 3 bằng 2 >>> 2 phách , và 8 chia 2 bằng 4 >>> nốt đen. Bài này có 2 phách, mỗi phách có giá trị 1 nốt “đen chấm” ( 1 đen + 1 móc đơn hay bằng 3 nốt móc đơn) . Chỉ để ý đến tử số thì bài nhạc 6/8 thuộc nhịp 2, và tương tự 9/8 thuộc nhịp 3 , 12/8 thuộc nhịp 4 phách
Tóm tắt : Bước đầu tiên là cần tìm xem bài nhạc (hay đoạn nhạc) thuộc nhịp 2, 3, hay 4.
2. Ðịnh số lần “khảy” trong 1 ô nhịp
Khi dùng tay mặt để đàn, ta có thể “khảy “đàn bằng 1 ngón (cái, trỏ, giữa hoặc áp út : p – i – m - a) hoặc đánh trải một nhóm nốt. Hãy tạm thời gọi mỗi lần đàn như vậy là 1 “khảy” (stroke) .
Với một bài thuộc nhịp 2 thì ta có thể đàn 2 “khảy” trong mỗi ô nhịp. Thí dụ như trong khi tay trái bấm một hợp âm © thì tay mặt có thể đàn vài cách như sau:
a) trải - trải ( dùng ngón cái đánh trải 2 lần)
cái - trải ( dùng ngón cái đánh nốt bậc 1 của hợp âm - rồi sau đó đánh trải
c) p – ima ( sau khi đàn phách 1 bằng ngón cái , đàn tiếp dây 1,2,3 bằng 3 ngón trỏ, giữa, áp út)
Nếu đàn môt cách từ đầu đến cuối mà không thay đổi như vậy thì nghe cũng chán, do đó bạn có thể tăng số “khảy” trong 1 ô nhịp lên gấp đôi ( nhân hai) để “khảy” 4 lần trong mỗi ô nhịp và đệm tay mặt như sau:
a) p – i – m – a
p – i - ma - i
c) p – ima – ima - ima
Tương tự, bạn có thể tăng số “khảy” trong mỗi ô nhịp lên gấp ba ( nhân 3) để “khảy” 6 lần trong mỗi ô nhịp và đệm như sau:
a) p – i – m – a – m – i
Tóm tắt: với một bài nhịp hai, bạn có thể “khảy” 2 , 4 hay 6 lần trong một ô nhịp . Tương tự, với nhịp ba thì có thể khảy 3,6,9 lần trong 1 ô nhịp, và với nhịp 4 thì có thể khảy 4,8,12 lần
Những bài nhịp 2 thường là những hành khúc và lối đệm tay mặt rất giản dị như đã trình bày ở thí dụ trên
Những bài nhịp 3 thuộc loại luân vũ (valse) và cách đệm tay mặt cũng rất giản dị như ta sẽ thấy trong thí dụ phần đệm cho bài THU VÀNG của Cung Tiến sẽ trình bày sau
Những bài thuộc nhịp 4 rất đa dạng và gồm hầu hết những thể loại thông dụng mà ta sẽ lần lượt bàn đến trong những bài kế tiếp.
Ðể kết thúc bài đầu tiên trong phần kỹ thuật tay mặt này, tóm tắt thì bạn cần nhớ các điểm sau đây:
1. Trước khi đệm, hãy nhìn xem bài nhạc thuộc nhịp 2, 3 hay 4
2. Mỗi nhịp sẽ có 3 cách đệm từ chậm đến nhanh ( không đổi, nhân 2, nhân 3) với số “khảy” trong mỗi ô nhịp tăng từ bằng số phách (không đổi) lên gấp đôi (nhân 2) hoặc gấp ba (nhân 3)
3. Khi đệm một bài nhạc thì cần thay đổi lối đệm theo 1 trong 3 cách nói trên cho linh động. Thường nên bắt đầu bài với cách chậm (không đổi) rồi dần dần đổi lên nhanh hơn ( nhân 2 hoặc nhân 3) khi qua điệp khúc và trở lại chậm để hết.  TU LUỴỆN XONG ĐỐNG NÀY CÀC PÁC CŨNG ÒM ÒM RỒI//////CỐ LÊN NHÉ.......................................CHÚC CÁC PÀC THÀNH CÔNG 
|
|
|
|
|
|
|
|
Sep 24 2008, 07:55 PM
|
Thúng rác bé
Nhóm: Administrators
Bài Viết: 92
Gia Nhập: 31-July 08
Đến Từ: Hanoi
Thành Viên Thứ: 8
|
-Ôh ôi  ) phát hiện anh Tuân đã đàn hay còn văn tốt nữa  -Em tạm hiểu thơ của anh Tuân như sau: "Đàn Tuân đàn nghĩa đàn tình Đàn đấy chỉ để một mình Anh thôi" =)) => đàn của anh Tuân chỉ trao cho em (Huyền) Anh Bao nhiêu tình nghĩa trao cho em Huyền Anh mà thôi :x Tóm lại, CLB mình lại có chuyện abc rồi \:D/
--------------------
\:D/ [C]razy buff -[H]ot heart -[O]ld kid - [U]nalive ]:)
"Tất cả bò trên đời đều là Trâu" :")
-I © C.H.O.U-
|
|
|
|
|
|
|
|
Sep 24 2008, 10:28 PM
|
Xe rác lớn
Nhóm: Administrators
Bài Viết: 188
Gia Nhập: 31-July 08
Thành Viên Thứ: 7
|
QUOTE(Chú Thích)(Black Chou @ Sep 24 2008, 07:55 PM)  -Ôh ôi ) phát hiện anh Tuân đã đàn hay còn văn tốt nữa -Em tạm hiểu thơ của anh Tuân như sau: "Đàn Tuân đàn nghĩa đàn tình Đàn đấy chỉ để một mình Anh thôi" =)) => đàn của anh Tuân chỉ trao cho em (Huyền) Anh Bao nhiêu tình nghĩa trao cho em Huyền Anh mà thôi :x Tóm lại, CLB mình lại có chuyện abc rồi \:D/ Anh thấy chính em là người văn hay chữ tốt , ăn cay béo tốt đấy bò à
--------------------
Sống đơn giản cho đời thanh thản
|
|
|
|
|
|
|
|
Sep 25 2008, 10:39 PM
|
Lười đổ rác
Nhóm: Members
Bài Viết: 36
Gia Nhập: 19-August 08
Thành Viên Thứ: 48
|
Đúng là dạo này nhiều chuyện vui thật ) Mà Chou càng ngày càng sáng dạ đấy :x Kiểu thơ của anh Tuân thật là thâm thuý. Công khai một cách rất tế nhị :x Bái phục )
|
|
|
|
|
|
|
|
Sep 27 2008, 03:48 PM
|
Thúng rác bé
Nhóm: Administrators
Bài Viết: 92
Gia Nhập: 31-July 08
Đến Từ: Hanoi
Thành Viên Thứ: 8
|
Bạn Hành đã đồng ý nhận đàn của anh Tuân rồi kìa :"> Vs em tất cả bò trên đời đều là trâu, bò hay trâu cũng vậy thôi, miễn là đc ăn khao  ) ôi sắp được ăn khao \:D/ sắp đc gặp đại gia đình abc nhà mình :x
--------------------
\:D/ [C]razy buff -[H]ot heart -[O]ld kid - [U]nalive ]:)
"Tất cả bò trên đời đều là Trâu" :")
-I © C.H.O.U-
|
|
|
|
|
|
2 Người đang đọc chủ đề này (2 Khách và 0 Người Ẩn Danh)
0 Thành Viên:
Powered By IP.Board
2.3.5 © 2010 IPS, Inc.
Licensed to: 3R-HN |
(
